Discover More
Discover More
Tο μνημείο της Επισκοπής Σικίνου, ενός από τα μικρότερα νησιά των Κυκλάδων, είναι ένα μαυσωλείο των ρωμαϊκών χρόνων που ανοικοδομήθηκε τον 3ο αιώνα μ.Χ. και διατηρήθηκε μέχρι σήμερα σχεδόν ακέραιο λόγω της μετατροπής του σε βυζαντινό ναό με αδιάλειπτη χρήση. Το αρχαίο οικοδόμημα συνδυάζεται με διαδοχικές επεμβάσεις κατά τον μεσαίωνα και τα νεώτερα χρόνια, προσφέροντας ένα μοναδικό παλίμψηστο ιστορικών περιόδων που σπάνια διασώζεται σε άλλες περιπτώσεις αρχαίων μνημείων.
Σοβαρά πληγωμένο από καταστροφικούς σεισμούς και ανθρώπινες επεμβάσεις ανά τους αιώνες, το μνημείο εγκαταλείφθηκε τον 20ο αιώνα. Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Κυκλάδων το 2016 αποφάσισε την αποκατάστασή του και την επαναλειτουργία του για το κοινό. Την μελέτη αποκατάστασής του ανέλαβε το επιστημονικό προσωπικό της Εφορείας, εγχείρημα που υποστηρίχθηκε από την ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού και το Ίδρυμα Μαρτίνου Α. & Μ. Μαρτίνου με την χρηματοδότηση της στατικής και γεωτεχνικής μελέτης. Το συνολικό έργο αποκατάστασης του μνημείου χρηματοδοτήθηκε από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου.
Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου
Γραφείο Τύπου Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου
Πηγή: https://cyclades.culture.gov.gr/location/i-episkopi-sikinou/
Το εντυπωσιακό αρχαίο μαυσωλείο, που δημιουργήθηκε στους μεταβατικούς αιώνες της Ύστερης Αρχαιότητας, υπήρξε διαχρονικά τοπόσημο για το νησί της Σικίνου. Η αρχαιολογική έρευνα που έλαβε χώρα κατά την αναστήλωση του μνημείου εμπλούτισε τις γνώσεις μας για τα ταφικά μνημεία της ρωμαϊκής περιόδου στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, καθώς και για την βυζαντινή ναοδομία στις Κυκλάδες. Κατά τις εργασίες αποκατάστασης της Επισκοπής, αποκαλύφθηκαν πολύτιμα τεκμήρια του παρελθόντος, όπως επιγραφές και σπαράγματα ρωμαϊκών και βυζαντινών τοιχογραφιών, για την διατήρηση των οποίων εγκαταστάθηκε σύστημα παρακολούθησης μικροκλίματος. Το σημαντικότερο εύρημα ήταν ο ερμητικά σφραγισμένος, ασύλητος τάφος μιας γυναίκας της ανώτερης τάξης, ονόματι «Νεικώ».
Πηγή: https://cyclades.culture.gov.gr/location/i-episkopi-sikinou/
Το εντυπωσιακό αρχαίο μαυσωλείο, που δημιουργήθηκε στους μεταβατικούς αιώνες της Ύστερης Αρχαιότητας, υπήρξε διαχρονικά τοπόσημο για το νησί της Σικίνου. Η αρχαιολογική έρευνα που έλαβε χώρα κατά την αναστήλωση του μνημείου εμπλούτισε τις γνώσεις μας για τα ταφικά μνημεία της ρωμαϊκής περιόδου στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, καθώς και για την βυζαντινή ναοδομία στις Κυκλάδες. Κατά τις εργασίες αποκατάστασης της Επισκοπής, αποκαλύφθηκαν πολύτιμα τεκμήρια του παρελθόντος, όπως επιγραφές και σπαράγματα ρωμαϊκών και βυζαντινών τοιχογραφιών, για την διατήρηση των οποίων εγκαταστάθηκε σύστημα παρακολούθησης μικροκλίματος. Το σημαντικότερο εύρημα ήταν ο ερμητικά σφραγισμένος, ασύλητος τάφος μιας γυναίκας της ανώτερης τάξης, ονόματι «Νεικώ».
Η κοινότητα της Σικίνου αφοσιωμένη στην αναστήλωση του μνημείου της Επισκοπής παρείχε κάθε υποστήριξη για την υλοποίηση του έργου. Με το κτήριο κλειστό για το κοινό επί μισό αιώνα, η τοπική κοινωνία προσδοκά να αποκαταστήσει τον ζωτικό δεσμό της με το εμβληματικό μνημείο, αρχικά με την αναβίωση του ετήσιου εορτασμού του δεκαπενταύγουστου και στη συνέχεια εγκαινιάζοντας πολιτιστικές δραστηριότητες σε συνεργασία με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Κυκλάδων σε αυτό τον απαράμιλλο αρχαιολογικό χώρο.
«Αυτό το έργο συνδύασε την μεθοδική έρευνα με την σχολαστική συντήρηση που είχαν ως αποτέλεσμα την υψηλής ποιότητας αποκατάσταση του μνημείου. Το μνημείο της Επισκοπής αποτελεί εξαιρετικό πολιτιστικό τοπόσημο για το οποίο είναι ιδιαίτερα υπερήφανη η μικρή νησιωτική κοινότητα. Κατά τις εργασίες αποκατάστασης του μνημείου επιδιώχθηκε η κατά το δυνατόν επανάχρηση αυθεντικών αρχιτεκτονικών μελών όπως επίσης ενσωματώθηκαν λίθοι που περισυλλέχθηκαν από τον περιβάλλοντα χώρο του. Ο συνδυασμός αρχιτεκτονικών στοιχείων ενός μαυσωλείου της ρωμαϊκής εποχής με αυτά ενός βυζαντινού ναού δημιουργούν ένα μοναδικό μνημείο που είναι απλά καθηλωτικό» τόνισε η Κριτική Επιτροπή Απονομής του Βραβείου.
Πηγή: https://cyclades.culture.gov.gr/location/i-episkopi-sikinou/
Οι αρχαίες κοινωνίες των Κυκλάδων, ανίκανες να εξηγήσουν λογικά τις ανθρώπινες ψυχικές ή παθολογικές διαταραχές, απέδιδαν τα φαινόμενα αυτά σε «δαιμονικές δυνάμεις». Το ίδιο συνέβη και στην περίπτωση μιας αρχόντισσας από τη Σίκινο, που έπεσε θύμα των δεισιδαιμονιών της εποχής της. Αντιμετωπίστηκε, πιθανότατα, ως «δαιμονισμένη», όπως δείχνει η κατάσταση της ταφής της.
Το όνομά της ήταν Νεικώ, όπως αποκαλύπτει το επιτύμβιο επίγραμμα στο εντυπωσιακό μαυσωλείο της Επισκοπής Σικίνου όπου βρίσκεται και ο τάφος της:
Αρχαίο Κείμενο
Νεικῶς | εἱμερ|τῆς κα|λὸν δέμας | ἐνθάδε | κεῖται,
ἡ ψυ|χὴ δ᾽ αὐ|τῆς || ἐστὶ παρ᾽ | ἀθανά|τοις.
Ὅσσαι | γὰρ ψυ|χαὶ μετὰ | σωφροσύ|νης ἐγέ|νοντο,
ταύτας | μὴ θνῄ|σκειν || ἤρεσεν | ἀθανά|τοις
Μετάφραση
Εδώ βρίσκεται το όμορφο σώμα της αγαπημένης Νεικώς
Η ψυχή της όμως είναι μαζί με τους αθάνατους
Γιατί όσες ψυχές με σωφροσύνη έζησαν,
Αυτές να μη πεθαίνουν θέλησαν οι αθάνατοι
Η ταφή της ερμηνεύεται ως αποκλίνουσα, καθώς διαφέρει από τα συνήθη ταφικά έθιμα της εποχής, συνδυάζοντας μαγικές-θρησκευτικές πρακτικές που είχαν ως στόχο να εξευμενίσουν τις δυνάμεις του «κακού». Η ιδιαίτερη κατάσταση διατήρησης του σκελετού μαρτυρά τα βίαια μέτρα που πήραν οι κάτοικοι του νησιού προκειμένου να διατηρήσουν το σώμα της ακινητοποιημένο και απρόσιτο. Η άτυχη γυναίκα φαίνεται πως πέθανε στην ηλικία των 35-40 ετών και κατέληξε στην τελευταία της κατοικία με δεμένα πόδια, σπασμένα μηριαία οστά, ισχυρό χτύπημα στο στόμα και χέρια εγκλωβισμένα κάτω από τη λεκάνη. Πράξεις ακραίας σωματικής βίας που προδίδουν τον φρικτό βασανισμό της, σε περίπτωση που εκείνη ήταν ζωντανή, ή τη μεγάλη ατίμωση της σορού της εάν ήταν ήδη νεκρή. Ένα κομμάτι θειάφι και μια μάζα από πίσσα ήταν τα «μαγικά» υλικά που τοποθετήθηκαν στο ύψος του στήθους της ως ένδειξη ενός νεκροφοβικού εξορκισμού. Η ερμηνεία της «δαιμονισμένης» επεξηγεί και τον λόγο που ο τάφος της βρέθηκε ερμητικά σφραγισμένος και εντοιχισμένος μέσα στο μαυσωλείο, με αποτέλεσμα να παραμείνει ασύλητος.
95 FF3, App Street Avenue
NSW 96209, Canada
Mon – Fri: 8:00 am – 6:00 pm
The latest Egovt news, articles, and resources, sent straight to your inbox every month.